Znaki bezpieczeństwa
Znaki bezpieczeństwa – przepisy i wymagania
Znaki bezpieczeństwa stanowią jeden z podstawowych elementów systemu bezpieczeństwa w budynkach oraz zakładach pracy. Ich zadaniem jest przekazywanie informacji o zagrożeniach, zasadach postępowania oraz lokalizacji urządzeń bezpieczeństwa w sposób szybki i jednoznaczny. Dzięki odpowiedniemu oznakowaniu możliwe jest ograniczenie ryzyka wypadków, sprawne przeprowadzenie ewakuacji oraz szybkie odnalezienie sprzętu przeciwpożarowego.
Oznakowanie bezpieczeństwa stosowane jest w wielu obiektach – od budynków użyteczności publicznej, przez obiekty handlowe i magazyny, aż po zakłady przemysłowe. W wielu przypadkach jego stosowanie wynika bezpośrednio z przepisów prawa oraz norm technicznych.
Podstawa prawna stosowania znaków bezpieczeństwa
Stosowanie znaków bezpieczeństwa w Polsce regulują przede wszystkim przepisy dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ochrony przeciwpożarowej.
Najważniejszym aktem prawnym jest:
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r.
w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, które określa zasady stosowania znaków i sygnałów bezpieczeństwa w miejscach pracy.
W przypadku oznakowania przeciwpożarowego zastosowanie mają także przepisy:
Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r.
w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, które określają m.in. obowiązek oznakowania dróg ewakuacyjnych oraz urządzeń przeciwpożarowych.
Wygląd oraz znaczenie znaków bezpieczeństwa określają również normy techniczne, w szczególności:
- PN-EN ISO 7010 – określająca wzory znaków bezpieczeństwa,
- PN-EN ISO 3864 – dotycząca zasad projektowania znaków bezpieczeństwa oraz ich kolorystyki.
Dodatkowym źródłem wiedzy są Wytyczne CNBOP-PIB dotyczące stosowania znaków bezpieczeństwa, które opisują dobre praktyki w zakresie projektowania i rozmieszczania oznakowania w obiektach.
Znaki bezpieczeństwa według wytycznych CNBOP
Zgodnie z wytycznymi opracowanymi przez CNBOP-PIB (Centrum Naukowo-Badawcze Ochrony Przeciwpożarowej) oznakowanie bezpieczeństwa powinno spełniać kilka podstawowych warunków.
Znaki powinny być:
- czytelne i jednoznaczne,
- odpowiednio widoczne z miejsca obserwacji,
- umieszczone w miejscach dobrze oświetlonych,
- wykonane z materiałów zapewniających trwałość i odporność na uszkodzenia.
W przypadku oznakowania dróg ewakuacyjnych bardzo często stosuje się znaki fotoluminescencyjne, które pozostają widoczne również w przypadku zaniku zasilania lub awarii oświetlenia.
Wytyczne CNBOP podkreślają również, że oznakowanie powinno tworzyć spójny system informacji wizualnej, który prowadzi użytkownika budynku w sposób intuicyjny do wyjść ewakuacyjnych lub urządzeń bezpieczeństwa.
Rodzaje znaków bezpieczeństwa
Znaki bezpieczeństwa dzielą się na kilka podstawowych grup, które różnią się kolorem, kształtem oraz przeznaczeniem.
Znaki przeciwpożarowe
Znaki przeciwpożarowe informują o lokalizacji sprzętu i instalacji służących do gaszenia pożaru lub alarmowania o zagrożeniu. Charakteryzują się czerwonym tłem oraz białym symbolem.
Najczęściej stosowane oznaczenia to m.in.:
- gaśnica,
- hydrant wewnętrzny,
- telefon alarmowy,
- przycisk alarmu pożarowego,
- koc gaśniczy.
Więcej informacji o tej grupie oznaczeń można znaleźć w artykule na naszym blogu:
https://sklep-ppoz.pl/znaki-przeciwpozarowe-i-ich-znaczenie
Znaki ewakuacyjne
Znaki ewakuacyjne wskazują drogę prowadzącą do bezpiecznego opuszczenia budynku w sytuacji zagrożenia. Posiadają zielone tło oraz biały symbol.
Do najczęściej stosowanych należą:
- wyjście ewakuacyjne,
- kierunek drogi ewakuacyjnej,
- schody ewakuacyjne,
- punkt zbiórki do ewakuacji,
- pierwsza pomoc.
Więcej informacji o oznakowaniu ewakuacyjnym można przeczytać w artykułach:
https://sklep-ppoz.pl/Znaki-ewakuacyjne-nowa-norma
https://sklep-ppoz.pl/znaczenie-znakow-ewakuacyjnych-i-piktogramow
Znaki zakazu
Znaki zakazu informują o czynnościach niedozwolonych w danym miejscu. Mają okrągły kształt, białe tło oraz czerwone obramowanie z przekreślonym symbolem.
Przykłady:
- zakaz palenia,
- zakaz używania otwartego ognia,
- zakaz wstępu osobom nieupoważnionym,
- zakaz dotykania.
Znaki nakazu
Znaki nakazu wskazują obowiązkowe działania lub konieczność stosowania określonych środków ochrony indywidualnej.
Przykłady:
- nakaz stosowania kasku ochronnego,
- nakaz ochrony oczu,
- nakaz stosowania rękawic ochronnych,
- nakaz ochrony słuchu.
Znaki informacyjne
Znaki informacyjne przekazują informacje ułatwiające orientację w obiekcie lub wskazują lokalizację ważnych punktów, takich jak:
- punkt pierwszej pomocy,
- defibrylator AED,
- telefon alarmowy.
Prawidłowe rozmieszczenie znaków bezpieczeństwa
Aby oznakowanie było skuteczne, powinno być rozmieszczone zgodnie z przepisami oraz zasadami ergonomii.
Znaki bezpieczeństwa powinny być:
- umieszczone w miejscach dobrze widocznych,
- dopasowane do wysokości obserwacji,
- odpowiednio oświetlone lub wykonane w technologii fotoluminescencyjnej,
- rozmieszczone w sposób prowadzący użytkownika budynku do wyjścia ewakuacyjnego.
W przypadku dróg ewakuacyjnych oznakowanie powinno tworzyć ciąg znaków prowadzących do najbliższego wyjścia ewakuacyjnego, co umożliwia szybkie opuszczenie budynku w sytuacji zagrożenia.
Oznakowanie dróg ewakuacyjnych – wymagania
Drogi ewakuacyjne muszą być oznakowane w sposób umożliwiający szybkie odnalezienie wyjścia z budynku. Zgodnie z przepisami oznakowanie powinno wskazywać zarówno lokalizację wyjść ewakuacyjnych, jak i kierunek prowadzący do najbliższego wyjścia.
W wielu obiektach stosuje się znaki wykonane w technologii fotoluminescencyjnej, które pozostają widoczne nawet w przypadku braku oświetlenia.
Znaki ewakuacyjne powinny być rozmieszczone w sposób ciągły – od miejsca przebywania użytkownika aż do wyjścia z budynku. Dotyczy to szczególnie dużych obiektów, takich jak centra handlowe, hale produkcyjne czy magazyny.
Znaki bezpieczeństwa dostępne w sklepie
W naszym sklepie dostępny jest szeroki wybór oznaczeń stosowanych w ochronie przeciwpożarowej oraz systemach BHP.
W ofercie znajdują się między innymi:
Znaki przeciwpożarowe
https://sklep-ppoz.pl/pl/c/Przeciwpozarowe/482
Znaki ewakuacyjne
https://sklep-ppoz.pl/pl/c/Ewakuacyjne/481
Znaki zakazu
https://sklep-ppoz.pl/znaki-zakazu
Znaki nakazu
https://sklep-ppoz.pl/pl/c/Znaki-nakazu/440
Znaki informacyjne
https://sklep-ppoz.pl/znaki-informacyjne
Znaki poziome – podłogowe
https://sklep-ppoz.pl/pl/c/Znaki-poziome-podlogowe/644
Dzięki szerokiej ofercie możliwe jest kompleksowe oznakowanie obiektu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz wymaganiami bezpieczeństwa.
Najczęściej zadawane pytania o znaki bezpieczeństwa
Czy stosowanie znaków bezpieczeństwa jest obowiązkowe?
Tak. W wielu obiektach stosowanie znaków bezpieczeństwa wynika bezpośrednio z przepisów BHP oraz przepisów przeciwpożarowych. Dotyczy to m.in. oznakowania dróg ewakuacyjnych oraz sprzętu przeciwpożarowego.
Czy znaki ewakuacyjne muszą być fotoluminescencyjne?
Nie zawsze jest to wymagane przepisami, jednak w wielu obiektach stosowanie znaków fotoluminescencyjnych jest zalecane, ponieważ zapewniają widoczność oznakowania w przypadku zaniku oświetlenia.
Jakie normy określają wygląd znaków bezpieczeństwa?
Wygląd znaków określają przede wszystkim normy:
- PN-EN ISO 7010
- PN-EN ISO 3864
Normy te określają m.in. symbole, kolorystykę oraz zasady projektowania znaków bezpieczeństwa.
Gdzie należy umieszczać znaki bezpieczeństwa?
Znaki powinny być umieszczone w miejscach dobrze widocznych i łatwych do zauważenia. W przypadku dróg ewakuacyjnych powinny tworzyć ciąg znaków prowadzących do najbliższego wyjścia z budynku.
Czy znaki bezpieczeństwa muszą być zgodne z normą ISO?
W praktyce większość znaków stosowanych w obiektach powinna być zgodna z normą PN-EN ISO 7010, która ujednolica symbole bezpieczeństwa w całej Europie.
Artykuły powiązane
Zobacz także:
• gaśnice - przepisy i wymagania
