Pożary w kuchni mogą zdarzyć się nie tylko osobom początkującym w sztuce kulinarnej, ale także doświadczonym kucharzom. Pozostawienie zbyt długo na kuchence garnka czy zapalenie się nagrzanego oleju to tylko przykład dwóch sytuacji. Wówczas odruchowo sięgamy po kubeł wody, aby poradzić sobie z ogniem. W przypadku palącego się tłuszczu jest to jednak duży błąd, który nie tylko nie pomoże nam ugasić ognia, ale wręcz przeciwnie - spowoduje jego rozprzestrzenienie się po kuchni. Poniżej przedstawiamy, jak skutecznie można ugasić palący się olej na patelni oraz o czym należy pamiętać, aby nie dopuścić do dalszego rozprzestrzeniania się ognia.
Pomoże nam to skutecznie uniknąć wielu przykrych konsekwencji - nie tylko zniszczenia mebli czy kuchennego sprzętu, ale także poparzeń ciała.
Jak gasić płonący olej na patelni?
Przede wszystkim podczas zapalenia się oleju należy zachować spokój. Naczynie z płonącym tłuszczem absolutnie nie powinno być dotykane. Wiele osób próbuje na przykład zdjąć palącą się patelnię albo garnek z kuchenki, a to jest naprawdę niebezpieczne. Rozgrzanym naczyniem można się bardzo łatwo poparzyć i w efekcie upuścić je na podłogę, co tylko spowoduje jeszcze większe rozprzestrzenienie się ognia.
Co zatem należy zrobić i jak gasić płonący olej? W tym przypadku należy wyłączyć gaz (lub zasilanie elektryczne), a następnie zakryć naczynie, by odciąć dopływ powietrza. Możemy to zrobić pokrywką albo mokrym ręcznikiem, jednak musimy pamiętać, aby nie ociekał on wodą. Najskuteczniejszą metodą jest jednak użycie specjalnej gaśnicy przeznaczonej do gaszenia płonącego oleju i tłuszczu. Takie gaśnice stworzone zostały z myślą o gaszeniu pożarów z grupy F, ponieważ zawierają często sole potasowe oraz specjalne pieniące dodatki. Podczas gaszenia rozgrzanego oleju, wytwarzają izolującą pianę, która doskonale radzi sobie nie tylko z wysoką temperaturą, ale dodatkowo też skutecznie odcina dostęp tlenu. Tym samym zapobiega ponownemu zapaleniu się tłuszczu na patelni.
Cały proces radzenia sobie z palącym na patelni olejem można przedstawić następująco:
1. Nie dotykaj rozgrzanego naczynia.
2. Ostrożnie wyłącz palnik, aby nie zwiększać temperatury tłuszczu.
3. Nie gaś patelni wodą, cukrem ani mąką, gdyż w ten sposób spowodujesz, że płonące krople oleju mogą przenosić się na meble lub twoje ubranie.
4. Do gaszenia tłuszczów używaj specjalnych gaśnic przeznaczonych specjalnie do pożarów typu F.
Te proste kroki pomogą ci ogarnąć sytuację, jednak w przypadku, kiedy ogień jest na tyle duży, że nie można sobie z nim poradzić samodzielnie, należy bezzwłocznie zawiadomić straż pożarną.
Przykładowe gaśnice do kuchni
Gaśnica pianowa “kuchenna” Ogniochron
Kiedy olej zaczyna się palić?
Trzeba wiedzieć, że olej ma nieco większą temperaturę wrzenia niż woda, dlatego czasami wystarczy chwila nieuwagi w kuchni, aby doszło do przykrego w skutkach incydentu. Najbardziej powinniśmy uważać, kiedy używamy nierafinowanego oleju rzepakowego, bowiem ten zapala się już w temperaturze 107 stopni. Dla porównania - temperatura wrzenia wody jest zaledwie o 7 stopni niższa. Olejem najbardziej odpornym na wysokie temperatury jest olej z awokado, ulegający zapaleniu w temperaturze 271 stopni.
Płonący olej może mieć bardzo przykre konsekwencje, a sytuacji, kiedy dochodzi do takiego zdarzenia, wbrew pozorom jest wiele. Wystarczy chwila nieuwagi podczas smażenia, aby patelnia stanęła w płomieniach i doszło do szybkiego rozprzestrzeniania się pożaru.
Dlaczego nie wolno gasić płonącego oleju wodą?
W momencie pojawienia się ognia, typową reakcją wielu osób jest próba ugaszenia go za pomocą wody. Bardzo często w praktyce jest to spory błąd, bowiem w niektórych przypadkach woda nie tylko nie pomoże nam opanować żywiołu, ale dodatkowo spowoduje jego szybkie rozprzestrzenianie się. Dotyczy to między innymi zapalenia się tłuszczów. Dlaczego płonącego na patelni oleju nie należy próbować ugasić wodą?
Kiedy polejemy płonący olej wodą, zacznie ona bardzo szybko parować oraz opadać na dno naczynia. Para wodna jest znacznie lżejsza od tłuszczu, dlatego będzie unosić się w górę. W ten sposób krople płonącego oleju zaczną pryskać na meble, firanki lub nasze ubranie. Skutkiem gaszenia olejów wodą mogą być zatem nie tylko zniszczenia powstałe w kuchni, ale także poważne poparzenia ciała. Błędem jest też próba ugaszenia różnych olejów mąką albo cukrem. Ich drobinki również zaczną pryskać we wszystkie strony, co może spowodować oparzenia.
Sposobem, jaki polecają czasami strażacy przy niewielkich ilościach ognia, jest posypanie płonącego na patelni oleju solą. Warto jednak w sytuacji zagrożenia pamiętać o tym, że najskuteczniejszą formą radzenia sobie z płonącym tłuszczem jest dedykowany sprzęt gaśniczy, który gwarantuje bezpieczeństwo podczas tłumienia ognia.
Gaszenie oleju na patelni: podsumowanie
Palący się na patelni ogień może być sporym zagrożeniem nie tylko dla kuchennego sprzętu, ale także naszego życia. W przypadku, kiedy dojdzie do zapalenia się naczynia, przede wszystkim musimy pamiętać o zachowaniu spokoju. Aby nie dopuścić do jego rozprzestrzeniania się, płonącej patelni absolutnie nie należy gasić wodą, gdyż to tylko spowoduje rozprzestrzenianie się nagrzanych kropli tłuszczu. W takiej chwili należy odciąć dopływ tlenu i przykryć patelnię szczelną pokrywką lub mokrym ręcznikiem. Najlepiej jednak jest posiadać specjalną gaśnicę przeznaczoną do gaszenia pożaru tłuszczy. Zawarty w niej środek gaśniczy, w kontakcie z nagrzanym olejem, wytwarza izolację, która skutecznie odcina dopływ tlenu i powoduje, że tłuszcz nie zapali się ponownie.
