Pożary stanowią poważne zagrożenie dla naszego bezpieczeństwa, dlatego wiedza dotycząca najczęstszych przyczyn ich powstawania może okazać się niezwykle przydatna. Trzeba mieć bowiem na uwadze, że większość z nich jest wynikiem działania człowieka (celowego lub nieumyślnego). Czasami wystarczy chwila nieuwagi, aby doszło do tragedii, której skutki są naprawdę bardzo dotkliwe. Podpalenia, nieostrożne posługiwanie się otwartym ogniem albo użytkowanie niesprawnego sprzętu elektrycznego - to zaledwie kilka przykładów, jakie można wskazać.

Podstawowa ochrona przed ogniem to między innymi gaśnice oraz czujniki dymu lub tlenku węgla. Nie przyczynią się one co prawda do tego, że ogień w ogóle nie powstanie, ale skutecznie pomogą nam w walce z żywiołem albo ostrzegą o potencjalnym ryzyku jego pojawienia się. Pamiętajmy jednak o tym, że znajomość najczęstszych przyczyn powstawania pożarów może być równie skuteczna. Edukacja związana z bezpieczeństwem przeciwpożarowym to często pierwszy krok do tego, aby wyeliminować różne możliwe incydenty, jakie mogą się zdarzyć w domu, czy też miejscu pracy.
Kategorie przyczyn powstawania pożarów
Ryzyko wybuchu pożaru może zdarzyć się praktycznie wszędzie - w domu, zakładzie pracy, środowisku naturalnym. W zależności od pory roku, różne mogą być jego najczęściej wymieniane przyczyny. Latem słyszymy często o pożarach lasów, które spowodowane były przez susze. W okresie jesienno-zimowym (kiedy to przypada sezon grzewczy) powodem tragedii są niejednokrotnie urządzenia grzewcze. Jak widać, źródła pożarów są różne. Mogą być wynikiem działalności człowieka, ale także czynników naturalnych. Poniżej przedstawiamy kategorie przyczyn powstawania pożarów wraz z ich charakterystyką.
- Działania ludzi - to właśnie one stanowią najczęstszą przyczynę pożarów w różnych miejscach. Mogą mieć charakter celowy (jak podpalenie), ale także nieumyślny (tutaj często wskazuje się zapalenia pościeli od niezgaszonego papierosa).
- Przyczyny naturalne, do których zaliczamy wyładowania atmosferyczne oraz susze. W niektórych krajach poważnym zagrożeniem mogą być też erupcje wulkanów.
- Nieprawidłowa eksploatacja urządzeń elektrycznych, grzewczych albo maszyn w zakładach pracy. Często nie zdajemy sobie sprawy z tego, że nawet czajnik elektryczny albo żelazko mogą być przyczyną naprawdę niebezpiecznych sytuacji. Warto zatem zawsze zachować podstawowe zasady bezpieczeństwa i pod żadnym pozorem nie używać urządzeń, których sprawność może budzić wątpliwości.
- Osobną kategorię stanowią też samozapłony i pożary spowodowane reakcjami chemicznymi. Możemy tu wskazać chociażby niewłaściwe przechowywanie materiałów łatwopalnych, odpadów albo innych potencjalnie niebezpiecznych substancji.
- W wielu miejscach przyczyną powstania pożarów jest nie tylko ludzka nieostrożność, ale też znajomość podstawowych zasad związanych z ochroną przeciwpożarową. W zakładach pracy to pracodawca odpowiedzialny jest za organizację szkoleń, w domu - warto we własnym zakresie zapoznać się z najważniejszymi informacjami, aby zwiększyć bezpieczeństwo swoje i bliskich.
Przyczyny powstawania pożarów
Bardzo często pożar rozprzestrzenia się w błyskawicznym tempie. Wystarczy zaledwie kilka sekund, aby budynek stanął w płomieniach, a jego ugaszenie wymagało ogromnych nakładów pracy ze strony strażaków. Pamiętajmy też o kosztach, jakie są potrzebne na odbudowę zniszczeń.
Wśród najczęstszych przyczyn powstawania pożarów można wskazać przede wszystkim nieostrożne posługiwanie się otwartym ogniem. Wspomniane już palenie papierosów w łóżku, palenie śmieci, czy też pozostawienie garnka na kuchence bez nadzoru - takie sytuacje dla wielu mogą być codziennością, jednak często wskazuje się je jako najczęstsze przyczyny powstawania pożarów.
Kolejna przyczyna to nieumiejętne posługiwanie się różnymi substancjami łatwopalnymi. Dość wskazać, że wielokrotnie używane są one nie tylko bez zachowania niezbędnej ostrożności, ale dodatkowo niezgodnie z ich przeznaczeniem. Wśród potencjalnych zagrożeń możemy wymienić: czyszczenie odzieży łatwopalnymi substancjami, mycie podłóg rozpuszczalnikiem albo rozpalanie ognia cieczami łatwopalnymi.
Wśród częstych przyczyn powstawania pożarów należy także wymienić niewłaściwe garażowanie środków transportu. Mowa tutaj o sytuacjach, kiedy pojazdy z silnikiem paliwowym oraz paliwem w zbiorniku (przede wszystkim samochody oraz motocykle) znajdują się w pomieszczeniach, które nie są garażami.
Nieprawidłowe użytkowanie elektrycznych urządzeń grzewczych to bardzo częsta przyczyna pożaru głównie w sezonie jesienno-zimowym. Umieszczenie farelki zbyt blisko palnego materiału (np. firanki albo narzuty), pozostawienie włączonego żelazka na prasowanej koszuli, bądź też elektrycznej grzałki w naczyniu z wodą przez długi czas - te z pozoru błahe sytuacje mogą być tragiczne w skutkach.
Następna przyczyna, jaką trzeba uwzględnić, to niewłaściwa eksploatacja instalacji oraz urządzeń elektrycznych. W tym miejscu należy wskazać przede wszystkim na przeciążenie instalacji elektrycznej, co ma miejsce, kiedy podłączymy do niej zbyt wiele odbiorników energii elektrycznej.
Istnieją samoczynne urządzenia gaśnicze jak np. mini gaśnice do szaf RACK oraz samoczynne produkty gaśnicze jak np. ASPP STICKER służący gaszeniu pożarów w niewielkich zamkniętych przestrzeniach typu rozdzielnice elektryczne.
Na koniec należy wskazać także celowe podpalenia, będące najczęściej wynikiem różnych aktów wandalizmu. Mogą one dotyczyć przykładowo budynków, pojazdów, jak też lasów. Przyczyny podpalenia - czyli umyślnego wzniecania ognia - są bardzo różne. Nie można zapominać, że jest to przestępstwo zagrożone karą pozbawienia wolności.

Co jest potrzebne, aby powstał pożar?
Wiedza o najczęstszych przyczynach pożaru to często podstawa, aby zapobiegać niebezpiecznym sytuacjom, jakie mogą się pojawić w domu czy miejscu pracy. Trzeba też wiedzieć, że do powstania ognia potrzebne są trzy elementy:
- łatwopalny materiał (na przykład drewno);
- utleniacz, czyli tlen podtrzymujący spalanie;
- ogień albo źródło ciepła, które jest początkiem procesu spalania.
W tym miejscu nie możemy zapominać, że odcięcie dopływu tlenu jest niezbędne dla skutecznego poradzenia sobie z żywiołem.
Najczęstsze przyczyny powstawania pożarów: wnioski
Przyczyny powstawania pożarów są bardzo różne. Mogą być wynikiem celowego podpalenia, nieostrożności podczas używania otwartego ognia, wadliwymi urządzeniami elektrycznymi, a także wynikiem działania natury. W tym drugim przypadku wskazać należy chociażby pożary wywołane przez susze albo uderzenie pioruna.
Pamiętajmy też o tym, że wiele pożarów wynika z braku wiedzy albo nieprzestrzegania zasad bezpieczeństwa. To z tego powodu edukacja - w tym znajomość najczęstszych przyczyn powstawania pożarów - może być bardzo istotna dla ochrony przed żywiołem. Istotne jest by również korzystać z rozwiązań w zakresie sygnalizacji pożaru, chociażby takiego jak autonomiczne czujki dymu, które od roku 2030 staną się obowiązkowym elementem wyposażenia każdego budynku mieszkalnego*. Szybka informacja o wystąpieniu pożaru pozwala na większe szanse zduszenia go w zarodku, ochronę życia i mienia.
źródła:
https://www.gov.pl/web/kmpsp-dabrowa-gornicza/nowe-przepisy-wprowadzajace-obowiazek-stosowania-czujek-pozarowych-w-lokalach-mieszkalnych