Wszelkie zakłady pracy są zobowiązane do wyposażenia miejsc pracy w obowiązkowe apteczki pierwszej pomocy, aby możliwe było udzielenie pierwszej pomocy przedmedycznej osobom poszkodowanym. Poza sama apteczką ważne jest także wyznaczenie przeszkolonej osoby do udzielania pierwszej pomocy. Obowiązki te ciążą na pracodawcy.
Podstawa prawna
Przepisy dotyczące wyposażenia zakładu pracy w apteczkę pierwszej pomocy znajdziemy w Rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26.09.1997 w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. Rozporządzenie nakłada obowiązek zapewnić swoim pracownikom sprawnie funkcjonującego systemu udzielania pierwszej pomocy oraz środków do udzielenia pomocy w razie wypadku. W myśl tego punktu pracodawca powinien zapewnić punkty udzielania pierwszej pomocy w oddziałach zakładu, gdzie wykonuje się prace obarczone dużym ryzykiem powstania wypadku, oraz tam gdzie pracuje się w warunkach wydzielania się par, gazów, oparów i toksycznych substancji. W poszczególnych oddziałach zakładu pracy powinny tez znaleźć się obowiązkowo apteczki pierwszej pomocy. Zarówno w punktach pierwszej pomocy i przy apteczkach muszą znajdować się instrukcje udzielania pierwszej pomocy oraz wykaz osób przeszkolonych do jej udzielenia. Miejsca te powinny być łatwo dostępne, a także oznakowana zgodnie z Polską Normą. Ilość apteczek oraz ich konkretne rozmieszczenie nie jest wskazane przez ustawodawcę, natomiast zależne jest od wskazań lekarza sprawującego opiekę zdrowotną nad pracownikami zakładu. Lekarz określa nasilenie i rodzaj zagrożeń panujących w danym oddziale i na tej podstawie podejmuje decyzję.
Kolejny dokument, w którym znajdziemy informacje o odpowiednim wyposażeniu zakładu pracy to Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy. W myśl zapisów ustawy pracodawca zobowiązany jest do zapewnienia środków niezbędnych do udzielenia pierwszej pomocy w nagłych wypadkach, zwalczania pożarów i ewakuacjach.
Jakie powinno być wyposażenie obowiązkowej apteczki?
Nie istnieją w Polsce przepisy, które precyzują, jakie apteczka obowiązkowa powinna posiadać wyposażenie. Wiemy natomiast, że muszą to być środki do udzielania pierwszej pomocy uzależnione od ilości pracowników, rodzaju i natężenia zagrożeń, zakresu prowadzonej działalności. Warto mieć to na względzie przy wyborze produktów pierwszej pomocy, mających służyć pracownikom w razie wypadku. Ponieważ Polskie Normy nie regulują kwestii wyposażenia apteczek, dobrowolnie można wzorować się na niemieckiej normie DIN. Dla zakładów pracy dedykowane są apteczki z normą DIN 13157. Apteczka spełniająca normę DIN 13169 zawiera podwojoną ilość wyposażenia apteczki z normą DIN 13157, zatem nadaje się do zaopatrzenia zakładu pracy z większą liczbą pracowników. Można spotkać się także z wyposażeniem apteczki z określoną normą z dopiskiem „plus”. Wówczas ilość poszczególnych elementów została zwielokrotniona.
To pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa w zakładzie pracy i na nim ciąży obowiązek zapewnienia sprawnie funkcjonującego systemu pierwszej pomocy w razie wypadu oraz niezbędnych środków do udzielania pierwszej pomocy.
Pracodawca obowiązany jest do wyznaczenia przeszkolonych pracowników odpowiedzialnych za udzielenie pierwszej pomocy i poinformowania o tym innych. Informacja ta powinna zawierać imię i nazwisko, miejsce wykonywania pracy oraz numer telefonu służbowego lub innego środka komunikacji.
Zapewnienie środków polega na wyposażeniu poszczególnych oddziałów (wydziałów) zakładu pracy w:
- Apteczki,
- Punkty pierwszej pomocy w wydziałach, w których wykonuje się prace powodujące duże ryzyko wypadku lub związane z wydzielaniem się par, gazów albo pyłów substancji sklasyfikowanych jako niebezpieczne ze względu na działanie toksyczne.
Apteczki oraz punkty pierwszej pomocy powinny być łatwo dostępne oraz oznakowane zgodnie z Polską Normą. W punktach pierwszej pomocy oraz przy apteczkach, w widocznych miejscach powinny znajdować się instrukcje udzielania pierwszej pomocy w razie wypadku oraz wykazy pracowników, o których mowa powyżej. Powyższe obowiązki nakłada na pracodawcę Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r – Kodeks pracy [Dz. U. Nr 24 Poz.141 – tekst jednolity] oraz Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy [Dz.U. z 2003 r. Nr 169 Poz. 1650 tekst jednolity]. Akty prawne nie określają jednak jednoznacznie wyposażenia apteczek oraz punktów pierwszej pomocy. Ich ilość, rozmieszczenie oraz skład ustala się w porozumieniu z lekarzem sprawującym opiekę profilaktyczną pracowników, z uwzględnieniem zagrożeń występujących w zakładzie pracy. Z uwagi na brak doprecyzowania składów przez akty prawne, na polskim rynku funkcjonują wyposażenia DIN13164 i DIN13157oparte na przepisach obowiązujących w innych krajach Unii Europejskiej.
Wyposażenie apteczki firmowej
Wyposażenie DIN13164 jest przystosowane do zabezpieczania pierwszej pomocy podczas wypadków samochodowych, podczas pracy terenie oraz wycieczek; posiada w składzie duże ilości opatrunków. Natomiast wyposażenie DIN13157 przystosowane jest bardziej do udzielania pomocy w wypadkach powstałych w firmie, podczas prac biurowych, czy w banku. Oba wyposażenia spełniają wymagania Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: oznakowane są numerami serii, wszystkie elementy są sterylne, opisane w języku polskim, oznakowane symbolem CE oraz cechowane datą ważności (dostępne są wyposażenia z 5 letnią datą ważności).
Dla przykładu skład wyposażenie DIN13157 plus:
- 1 szt. Kompres zimny
- 2 szt. Kompres na oko
- 3 szt. Kompres 10x10 a2
- 2 szt. Opaska elastyczna 4m x 6cm
- 2 szt. Opaska elastyczna 4m x 8cm
- 1 kpl. Plaster 10 x 6 cm (8szt.)
- 1 kpl. Plaster (14szt.)
- 1 szt. Plaster 5m x 2,5 cm
- 3 szt. Opatrunek indywidualny M sterylny
- 1 szt. Opatrunek indywidualny G sterylny
- 1 szt. Opatrunek indywidualny K sterylny
- 1 szt. Chusta opatrunkowa 60 x 80
- 2 szt. Chusta trójkątna
- 1 kpl. Chusta z fliseliny (5 szt.)
- 1 szt. Koc ratunkowy 160 x 210 cm
- 1 szt. Nożyczki 19 cm
- 4 szt. Rękawice winylowe
- 6 szt. Chusteczka dezynfekująca
- 1 szt. Ustnik do sztucznego oddychania
- 1 szt. Instrukcja udzielania pierwszej pomocy wraz z wykazem telefonów alarmowych
Wyposażenie DIN13157 zawarte jest m.in. w apteczce przemysłowej K-15.
W naszym sklepie można nabyć apteczki dla firm i zakładów pracy, spełniających normy DIN. Posiadamy apteczki pierwszej pomocy w formie wygodnych walizek, skrzyneczek do zawieszenia na ścianie, a także w saszetkach. Oferujemy także metalowe szafki apteczne.
